Wij werken in opdracht van de Provincie Gelderland en de Provincie Overijssel

Geplaatst door op met onderwerp

Rijnbrink introduceert elke maand een artikel van een Rijnbrink-professional. Deze maand het artikel van Yvonne Sinkeldam: Studiekringen voor ouderen stoffig?

Rijnbrink heeft een team van professionals die veel kennis hebben over hun vakgebied. In hun werk zetten zij die kennis in om de Bibliotheek van vandaag te ondersteunen in hun doorontwikkeling naar de Bibliotheek van morgen. Graag delen wij die kennis met jullie, zodat jullie inspiratie op kunnen doen en kunnen leren van interessante casussen. Daarom introduceert Rijnbrink elke maand een artikel van een andere Rijnbrink-professional. Deze maand het artikel van Yvonne Sinkeldam: Studiekringen voor ouderen stoffig?

Studiekringen voor ouderen stoffig?Yvonne

Yvonne Sinkeldam is bibliothecaris en werkt als senior adviseur in het team Bibliotheek Inhoudelijk advies van Rijnbrink. Yvonne is projectleider sociaal domein en voornamelijk betrokken bij advies, onderzoek en ontwikkeling in de samenwerking tussen bibliotheken en het sociale domein. Thema’s zijn innovatie, basisvaardigheden (met name digitale vaardigheden) en Leven Lang Leren.

Op de fiets naar huis dwalen mijn gedachten zo heerlijk alle kanten op. Ik zit nog vol energie van waar ik deze dag druk mee geweest ben: het organiseren van een “train-de-begeleider” training voor begeleiders van Studiekringen voor Ouderen.

Waarom krijg ik nou zoveel energie van zo’n stoffig iets als een studiekring? Begrijp me niet verkeerd, dat ‘stoffig’ is het imago dat er volgens verschillende mensen uit mijn omgeving aan hangt. En toch, ondanks dat imago, kunnen we geen ander woord vinden dat de lading zo goed dekt.

De magische formule van Studiekringen

Wie is die “we” die nagedacht hebben over het begrip “Studiekringen”? Dat zijn de leden van het Gelders Platform Studiekringen van en voor Ouderen, Andrea Kuijpers, adviseur ouderenwelzijn van Spectrum – partner met Elan en ik mag meedenken vanuit Rijnbrink. Wij trekken al een poosje samen op met het doel meer Studiekringen voor Ouderen te starten in en buiten Gelderland en wat mij betreft zijn die studiekringen nauw verbonden aan de bibliotheken. Ik durf daarbij te stellen dat het buiten kijf staat dat Studiekringen van en voor Ouderen perfect passen in het beeld van een Leven Lang Leren.

Maar waarom ben ik dan juist nu zo betrokken bij die studiekringen ? Waarom krijg ik zoveel positieve energie in m’n lijf van die Studiekringen? Wat maakt dat ik denk dat bibliotheken nu zouden moeten aanhaken bij deze beproefde formule van samenkomen en blijven leren? Het is de combinatie van samenkomen en ontwikkelen, samen leren. Dat is het geheim.

Aan den lijve ondervonden

Ik heb het aan den lijve ondervonden toen ik vorige week een Studiekringbijeenkomst mocht bijwonen in Apeldoorn. Een groep van bijna twintig ouderen (van 60 tot bijna 90) komt daar tweewekenlijks bij elkaar in een zaal van een verzorgingshuis. Eerst is er aandacht voor elkaar en in het bijzonder voor één van de deelnemers die al een paar maanden weet dat het einde voor hem zeer nabij is. Toch komt hij naar de Studiekring. Hij geeft een update over zijn gezondheid en neemt daarna deel aan het gesprek en de discussies. Na een korte ronde “wat houdt ons bezig”, geeft één van de dames een presentatie over begrippen uit de Islam. Zij leidde haar presentatie in door uit te leggen dat ze zelf nieuwsgierig is naar wat de Islam anders maakt en dat ze op haar zoektocht een aantal interessante begrippen is tegengekomen, die ze vandaag met de groep wil delen. Ze laat de boeken zien waaruit ze geput heeft en geeft aan dat ze ook veel informatie op internet gevonden heeft. De voorzitter houdt de tijd in de gaten en luidt de koffiepauze in door te vertellen dat het lekkers van een deelnemer is, die blij is dat hij opa is geworden van een gezonde kleinzoon. Na de pauze komen alle deelnemers
aan bod met een artikel dat hen de afgelopen dagen opgevallen is in de krant, of een ander medium. Ze delen het onderwerp in de studiekring en leggen uit waarom het hen verbaasde, raakte of op een andere manier opviel. Na twee en een half uur gaat de groep uiteen, nadat afgesproken is wie er de volgende keer voorzit en welke onderwerpen er aan bod komen de komende weken.

Sociale binding

Wat werkt in de studiekring is het feit dat je vrijelijk je gedachten kunt delen met anderen en kunt discussiëren, waarbij respect voor elkaars mening voorop staat. Dit in combinatie met een vaste groep mensen die ondanks hun diversiteit, langzaam maar zeker een hele hechte band met elkaar opbouwen. Het helpt de deelnemers alert, nieuwsgierig en breed geïnformeerd te blijven, maar geeft ook sociale binding.

De Bibliotheek en Studiekringen

Nu naar de Bibliotheek. Waarom ben ik er vanuit Rijnbrink voor de bibliotheken zo enthousiast over? Omdat ik denk dat de Studiekringen een prachtig fenomeen zijn om als Bibliotheek de overstap te maken van collectie naar connectie. Hoe ik dit zie? Door als Bibliotheek meer en vooral ook inhoudelijk betrokken te raken bij de Studiekringen en door van binnenuit te komen tot connectie met de Studiekringen. Het idee begint door vanuit de Bibliotheek een medewerker een nieuwe Studiekring te laten starten. Na de start en overdracht aan de groep zelf, is het belangrijk om ervoor te zorgen dat je als Bibliotheek betrokken blijft door regelmatig contactte hebben en door middel van een jaarlijkse evaluatie. Betrokkenheid betekent dat je ervoor zorgt dat de Studiekring de collectie goed gebruikt, dat je eventueel zorgt voor een workshop “zoeken met google”, of “hoe gebruik ik m’n iPad” en dat je weet welke onderwerpen voor de Studiekring interessant zijn. Idealiter kun je daar als Bibliotheek een participatie uit opbouwen die uitmondt in programmeren van en door ouderen. Je maakt dan op basis van de inhoud (collectie) de Ouderen meer betrokken (connectie) bij de Bibliotheek. Dit past volgens mij heel goed in de lijn persoonlijke ontwikkeling, maar ook in het maatschappelijke tijdsbeeld van participatie;niet voor de mensen, maar door de mensen.

Inmiddels heb ik al mijmerend het Betuwse landschap aan me voorbij zien komen en is thuis in zicht.

Het spannendste stukje hierin is volgens mij de veranderende rol van de bibliotheekmedewerker. Dit is een andere rol dan informatie- en adviesmedewerker, maar is wel een heel mooi voorbeeld van hoe de nieuwe bibliotheekmedewerker vanuit vertrouwde omgeving (collectie) mee kan groeien in de transitie naar connectie.

Is dit stoffig? Nee, dit is goede oude wijn drinken op het moment dat die daar rijp voor is. Wie doet er mee?